Phần lớn sự cố trong ngày bảo vệ không phải sự cố chuyên môn. Máy không kết nối được máy chiếu, quên mang bản in, phòng đổi giờ, tệp không mở được.
Tất cả đều chuẩn bị trước được.
Tối hôm trước
- Kiểm tệp trình bày mở được, có cả bản định dạng cố định dự phòng.
- Chép ra hai nơi — ổ USB và đám mây. Tự gửi cho mình một bản qua thư điện tử cũng là cách tốt.
- Sạc đầy máy tính và điện thoại, chuẩn bị bộ sạc.
- Chuẩn bị đầu chuyển nếu máy bạn không có cổng cắm máy chiếu thông dụng. Đây là sự cố phổ biến nhất và cũng ngớ ngẩn nhất.
- In vài bản slide để đưa hội đồng nếu bộ môn yêu cầu.
- Kiểm mô hình hoặc thiết bị nếu có mang theo: chạy thử lần cuối, đóng gói cẩn thận.
- Chuẩn bị quần áo theo quy định của bộ môn.
- Kiểm lại giờ và phòng. Lịch có thể đổi vào phút chót, xem lại thông báo mới nhất.
- Đọc lại quyển một lượt, đặc biệt phần kết quả và phần giới hạn.
- Ngủ đủ. Thức trắng để học thuộc slide làm hại nhiều hơn lợi — buổi bảo vệ cần bạn tỉnh táo để trả lời câu hỏi, không cần bạn thuộc lòng.
Mang theo gì
- Máy tính, sạc, đầu chuyển.
- USB có tệp trình bày và tệp dự phòng.
- Quyển thuyết minh — một bản của mình để tra khi bị hỏi số trang.
- Bản in slide nếu cần.
- Giấy bút để ghi câu hỏi.
- Nước uống.
- Thẻ sinh viên.
- Mô hình, sản phẩm, dụng cụ cơ bản nếu có.
- Điện thoại có lưu số của thầy hướng dẫn.
Tới sớm
Ít nhất ba mươi phút trước giờ của mình. Việc này giải quyết được gần hết các sự cố:
- Thử kết nối máy chiếu, kiểm tỷ lệ màn hình không làm vỡ bố cục slide.
- Kiểm âm thanh nếu có video.
- Lắp và chạy thử mô hình.
- Xem chỗ ngồi, chỗ đứng, vị trí máy chiếu.
- Nghe vài bạn bảo vệ trước — biết được hội đồng hôm nay hỏi kiểu gì, ai hỏi nhiều, không khí thế nào. Đây là lợi thế thật và rất ít người tận dụng.
Diễn biến một buổi bảo vệ
Thường theo trình tự:
- Thư ký đọc quyết định và giới thiệu.
- Bạn trình bày, thường mười tới mười lăm phút.
- Giảng viên phản biện đọc nhận xét và đặt câu hỏi.
- Các thành viên hội đồng hỏi.
- Bạn trả lời.
- Giảng viên hướng dẫn phát biểu.
- Bạn ra ngoài, hội đồng họp riêng và chấm.
- Công bố kết quả, có nơi công bố ngay, có nơi công bố sau.
Nhận xét của giảng viên phản biện thường có trước buổi bảo vệ ở nhiều bộ môn. Nếu được nhận trước, hãy đọc kỹ và chuẩn bị trả lời từng ý — đây là những câu chắc chắn sẽ được hỏi lại.
Trong lúc chờ
- Không ôn lại slide phút chót, nó chỉ làm bạn rối thêm.
- Nghe bạn khác bảo vệ và ghi lại các câu hội đồng hỏi.
- Thở chậm, uống nước.
- Tắt chuông điện thoại.
Ba sự cố thường gặp và cách xử lý
Máy không kết nối được máy chiếu. Xử lý: dùng máy khác và mở tệp từ USB, hoặc mượn máy của bạn. Đây là lý do phải có bản định dạng cố định trên USB.
Mô hình hoặc chương trình không chạy. Xử lý: nói thẳng, chuyển sang video hoặc ảnh đã chuẩn bị, và tiếp tục trình bày. Bình tĩnh xử lý sự cố cũng là thứ hội đồng ghi nhận — nhiều thầy cô từng nói điều đó sau buổi bảo vệ.
Bị hỏi dồn nhiều câu. Xử lý: ghi ra giấy, trả lời lần lượt, và nói rõ bạn đang trả lời ý nào.
Sau khi công bố kết quả
- Ghi lại toàn bộ yêu cầu chỉnh sửa của hội đồng, càng chi tiết càng tốt. Bạn sẽ phải làm theo để nộp bản cuối.
- Cảm ơn hội đồng và cảm ơn thầy hướng dẫn.
- Hỏi rõ hạn nộp bản chỉnh sửa và nộp ở đâu.
Nhiều người vui quá rồi quên mất hai mục đầu, và một tuần sau không nhớ hội đồng yêu cầu sửa những gì.
Câu hỏi thường gặp
Tối trước hôm bảo vệ cần chuẩn bị gì?
Kiểm tệp mở được và có bản định dạng cố định, chép ra hai nơi, sạc đầy thiết bị, chuẩn bị đầu chuyển máy chiếu, kiểm lại giờ và phòng, đọc lại quyển, và ngủ đủ.
Nên tới trước bao lâu?
Ít nhất ba mươi phút để thử máy chiếu, kiểm âm thanh, lắp chạy thử mô hình, và nghe vài bạn bảo vệ trước để biết hội đồng hôm nay hỏi kiểu gì.
Mô hình hoặc chương trình không chạy thì sao?
Nói thẳng, chuyển sang video hoặc ảnh đã chuẩn bị, và tiếp tục trình bày. Bình tĩnh xử lý sự cố cũng là thứ hội đồng ghi nhận.
Nhận xét của giảng viên phản biện có trước không?
Ở nhiều bộ môn là có. Nếu được nhận trước thì đọc kỹ và chuẩn bị trả lời từng ý, vì đó là những câu chắc chắn sẽ được hỏi lại trong buổi bảo vệ.
Sau khi công bố kết quả cần làm gì ngay?
Ghi lại toàn bộ yêu cầu chỉnh sửa của hội đồng càng chi tiết càng tốt, cảm ơn hội đồng và thầy hướng dẫn, và hỏi rõ hạn nộp bản chỉnh sửa cùng nơi nộp.
